Το ζήτημα της ένταξης και των νησιών του Ιονίου στις περιοχές παραγωγής γάλακτος για την παρασκευή φέτας ΠΟΠ φέρνει στη Βουλή ο Βουλευτής Κέρκυρας του ΠΑ.ΣΟ.Κ. – Κίνημα Αλλαγής, Δημήτρης Μπιάγκης με ερώτησή του προς τον αρμόδιο Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Η αδυναμία πώλησης του γάλακτος των κτηνοτροφικών μονάδων της Κέρκυρας σε μονάδες παρασκευής πιστοποιημένης φέτας μειώνει κατά πολύ την τιμή του γάλακτος (70% πτώση στην τιμή μεταπώλησης) παρότι είναι διαπιστωμένο πως πληροί τα κριτήρια και τις προδιαγραφές για την καταχώρισή του που υπαγορεύονται από την Υπουργική Απόφαση 313025/11.01.1994 (ΦΕΚ 8Β). Σύμφωνα με αυτήν, το γάλα που χρησιμοποιείται για την παρασκευή της φέτας προέρχεται αποκλειστικά από τις περιοχές Μακεδονίας, Θράκης, Ηπείρου, Θεσσαλίας, Στερεάς Ελλάδας, Πελοποννήσου και το νομό Λέσβου.

Η αδυναμία καθορισμού εφικτών στόχων στον τομέα της κτηνοτροφίας στα Ιόνια Νησιά και στο Νομό της Κέρκυρας ειδικότερα σε μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη βάση είναι αξιοσημείωτη, καθώς η τάση για μείωση του πληθυσμού αιγο-προβάτων στα Ιόνια νησιά, ιδίως στις πιο τουριστικές περιοχές όπως ο Νομός της Κέρκυρας είναι σαφής.

Στην ερώτησή του ο Βουλευτής καταδεικνύει πως θα μπορούσαν να δρομολογηθούν ειδικές δράσεις που να αφορούν τα μικρά νησιά της περιφέρειας Ιονίων Νήσων (Ερεικούσα, Ιθάκη, Κάλαμος, Καστός, Μαθράκι, Μεγανήσι, Οθωνοί και Παξοί-Αντιπαξοί) καθώς τα νησιά αυτά λόγω του μικρού μεγέθους και των κλειστών οικοσυστημάτων πληρούν στο μέγιστο τις προδιαγραφές που θέτουν οι σχετικοί κανονισμοί για τον βιολογικό τρόπο παραγωγής προϊόντων αλλά και σύνδεση του παραγωγικού συστήματος των νήσων με δραστηριότητες ειδικών μορφών τουρισμού (π.χ. οργανωμένες επισκέψεις στις διάφορες καλλιεργητικές περιόδους, εκπαιδευτικές επισκέψεις κ.λπ.)Ο Βουλευτής καταθέτει τα παρακάτω ερωτήματα:

Σε μια εποχή που η ενεργειακή και η επισιτιστική κρίση έχει εκτινάξει το κόστος διαβίωσης και επιβάλλει την προστασία και στήριξη των κτηνοτροφικών μονάδων της χώρας μας, την ώρα που η μονοκαλλιέργεια του τουρισμού θέτει στο περιθώριο στο νησί μας τον πρωτογενή τομέα και την κτηνοτροφία, απαιτούνται από την Πολιτεία μέτρα και δράσεις για να τονωθεί η παραγωγή και να σχεδιαστεί η μετάβασή μας σε μια εποχή που θα μπορεί να συνδυάσει τον πρωτογενή με τον τριτογενή τομέα.

Το νομικό πλαίσιο που διέπει τα ΠΟΠ/ΠΓΕ προϊόντα έχει δυο συνιστώσες, την κοινοτική και την εθνική νομοθεσία. Σε επίπεδο κοινοτικής νομοθεσίας ισχύει ο Κανονισμός 510/2006 και οι λεπτομέρειες εφαρμογής που περιγράφονται στον Κανονισμό 1898/2006, ενώ η χρήση του κοινοτικού συμβουλίου υπαγορεύεται επιπλέον από τον Κανονισμό 628/2008.

 

Σε εθνικό επίπεδο, η τήρηση των προδιαγραφών καταχώρισης των προϊόντων ΠΟΠ/ΠΓΕ καθορίζεται από την Κοινή Υπουργική Απόφαση 261611/22.03.2007 και την τροποποίηση αυτής, 290398/21.04.2008, από την Υπουργική Απόφαση καταχώρισης του εκάστοτε προϊόντος, καθώς και από τον Κανονισμό Ελέγχου και Πιστοποίησης προϊόντος.

 

Η φέτα κατέχει εξέχουσα θέση ανάμεσα στα προϊόντα ΠΟΠ της χώρας μας, όχι μόνο γιατί είναι κατά παράδοση αναπόσπαστο κομμάτι των διατροφικών συνηθειών του Έλληνα, αλλά κυρίως γιατί αποτελεί ένα εθνικό προϊόν – έμβλημα με τεράστιες εξαγωγικές δυνατότητες.

 

Οι προδιαγραφές καταχώρησής της υπαγορεύονται από την Υπουργική Απόφαση 313025/11.01.1994 (ΦΕΚ 8Β). Σύμφωνα με αυτήν το γάλα που χρησιμοποιείται για την παρασκευή της φέτας προέρχεται αποκλειστικά από τις περιοχές Μακεδονίας, Θράκης, Ηπείρου, Θεσσαλίας, Στερεάς Ελλάδας, Πελοποννήσου και το νομό Λέσβου και από φυλές αιγοπροβάτων παραδοσιακά εκτρεφόμενες και προσαρμοσμένες στην περιοχή παρασκευής της. Πρόκειται για γάλα πρόβειο ή μίγμα αυτού με γίδιον σε μέγιστο ποσοστό 30%, νωπό ή παστεριωμένο και με συγκεκριμένα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά, όπως ελάχιστη λιποπεριεκτικότητα 6% και ελάχιστο pH 6,5.

 

Η αιγοπροβατοτροφία αποτελεί έναν σημαντικό τομέα για τα νησιά του Ιονίου, για οικονομικούς, περιβαλλοντικούς και κοινωνιολογικούς λόγους. Στα Ιόνια Νησιά, το πρόβειο γάλα χρησιμοποιείται επί του παρόντος για την παραγωγή παραδοσιακών τύπων τυριών όπως τυρί λευκού βαρελιού και λαδοτύρι καθώς και γιαούρτι. Η πλειονότητα των αιγοπροβάτων εκτρέφονται με το ημιεκτατικό, το οποίο χαρακτηρίζεται από βοσκή όλο το χρόνο σε κοινοτικούς ή ιδιωτικούς βοσκότοπους, ενώ κατά τη διάρκεια του χειμώνα συμπληρώνεται η σίτιση με ζωοτροφές. Αυτόχθονες φυλές προβάτων κυριαρχούν στα νησιά.

 

Στην Κέρκυρα, η κτηνοτροφία είναι αναπτυγμένη κυρίως στο βόρειο τμήμα του νησιού και ιδιαίτερα στο όρος Παντοκράτορας, καθώς και στο μέσο του νησιού (Λιβάδι Ρόπα). Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1980 υπήρχε αυτάρκεια στο κρέας και το γάλα, ενώ υπήρχε σημαντική παραγωγή τοπικών γαλακτοκομικών προϊόντων, όπως το περίφημο βούτυρο Κέρκυρας και η γραβιέρα, προϊόντα τα οποία είχαν μεγάλη ζήτηση σε όλη την Ελλάδα. Τα τελευταία χρόνια, η κτηνοτροφία στο νησί υφίσταται κρίση λόγω της τουριστικής ανάπτυξης, αλλά και λόγω των αυστηρών κανόνων που έχουν θεσπιστεί (ευζωία, σήμανση κ.λπ.). Επίσης, υπάρχει έλλειψη οργάνωσης μεταξύ των ομάδων παραγωγών, αδυναμία ενσωμάτωσης νέων τεχνολογιών και έλλειψη εκπαίδευσης των κτηνοτρόφων. Επιπλέον, η έλλειψη ζωνών για κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις έχει ως αποτέλεσμα τη διακοπή λειτουργίας πολλών κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων λόγω προβλημάτων που δημιουργούν, ιδίως σε κατοικημένες και παρακείμενες τουριστικές περιοχές. Τέλος, η αδυναμία παραγωγής ζωοτροφών στο νησί απαιτεί τη μεταφορά τους από την ηπειρωτική χώρα, γεγονός που αυξάνει σημαντικά το κόστος παραγωγής. Αν και ο αριθμός των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων είναι μικρός,  υπάρχουν δύο τυροκομεία και πολύ πρόσφατα άρχισε να λειτουργεί μία μονάδα παραγωγής βουτύρου, τα οποία παράγουν περιορισμένη ποσότητα παραδοσιακών τοπικών προϊόντων.

 

Τα Ιόνια Νησιά παραδίδουν το 0,87% (6.876 τόνοι) του συνολικού ελληνικού αιγο-πρόβειου γάλακτος, και κατέχουν τη 12η θέση μεταξύ των 13 Περιφερειών. Οι 565 κτηνοτρόφοι παρέδωσαν (στοιχεία 2018) συνολικά 6.876 τόνους γάλακτος, εκ των οποίων 5011 τόνοι αφορούσαν πρόβειο γάλα με μέση τιμή 0,922 € / kg και 1775 τόνοι αφορούσαν γίδινο γάλα με μέση τιμή 0,572 € / kg.

 

Η αδυναμία πώλησης του γάλακτος των κτηνοτροφικών μονάδων της Κέρκυρας σε μονάδες παρασκευής πιστοποιημένης φέτας μειώνει κατά πολύ την τιμή του γάλακτος παρότι είναι διαπιστωμένο πως πληροί τα κριτήρια και τις προδιαγραφές για την καταχώρισή του.

 

Η αδυναμία καθορισμού εφικτών στόχων στον τομέα της κτηνοτροφίας στα Ιόνια Νησιά και στο Νομό της Κέρκυρας ειδικότερα σε μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη βάση είναι αξιοσημείωτη καθώς η τάση για μείωση του πληθυσμού αιγο-προβάτων στα Ιόνια νησιά, ιδίως στις πιο τουριστικές περιοχές όπως ο Νομός της Κέρκυρας είναι σαφής.

 

Ταυτόχρονα, θα μπορούσαν να δρομολογηθούν ειδικές δράσεις που να αφορούν τα μικρά νησιά της περιφέρειας Ιονίων Νήσων (Ερεικούσα, Ιθάκη, Κάλαμος, Καστός, Μαθράκι, Μεγανήσι, Οθωνοί και Παξοί-Αντιπαξοί) καθώς τα νησιά αυτά λόγω του μικρού μεγέθους και των κλειστών οικοσυστημάτων πληρούν στο μέγιστο τις προδιαγραφές που θέτουν οι σχετικοί κανονισμοί για τον βιολογικό τρόπο παραγωγής προϊόντων αλλά και σύνδεση του παραγωγικού συστήματος των νήσων με δραστηριότητες ειδικών μορφών τουρισμού (π.χ. οργανωμένες επισκέψεις στις διάφορες καλλιεργητικές περιόδους, εκπαιδευτικές επισκέψεις κ.λπ.)

 

Επειδή, η πολιτεία είναι υποχρεωμένη ειδικά στον τομέα των προδιαγραφών καταχώρισης είναι υποχρεωμένα να μεριμνά για τη θέσπιση κανόνων που να τεκμηριώνονται επιστημονικά.

 

Επειδή, η κτηνοτροφία στα Ιόνια Νησιά και ειδικά στην Κέρκυρα έχει δεχθεί ισχυρό πλήγμα τα τελευταία χρόνια με τη μονόπλευρη καλλιέργεια του τουρισμού.

 

Επειδή, η ενεργειακή και επισιτιστική κρίση επιβάλλει την προστασία και στήριξη των κτηνοτροφικών μονάδων της χώρας μας.

 

Επειδή, η Πολιτεία πρέπει να μεριμνά ώστε να γίνεται η κατάλληλη προώθηση των κτηνοτροφικών προϊόντων.

ΕΡΩΤΑΤΑΙ Ο ΑΡΜΟΔΙΟΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ

 

  1.   Είναι στις προθέσεις του Υπουργείου σας η αναθεώρηση της Κ.Υ.Α. 313025/11.1.1994 που αφορά τις προδιαγραφές καταχώρησης Φέτας ΠΟΠ ώστε να συμπεριληφθούν σε αυτήν και τα Ιόνια Νησιά καθώς το γάλα που παράγεται σε αυτές τις περιοχές πληροί τα συγκεκριμένα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά που θέτει η ΚΥΑ;
  2.   Με ποια μέτρα και με ποιες πρωτοβουλίες σκοπεύει το Υπουργείο σας να στηρίξει τους κτηνοτρόφους της περιοχής των Ιονίων Νήσων καθώς είναι διαπιστωμένο πως λόγω της τουριστικής ανάπτυξης στα νησιά είναι σαφής η μείωση του πληθυσμού αιγο-προβάτων στις περιοχές αυτές;
  3.  Είναι στα σχέδια του Υπουργείου σας η θέσπιση ειδικών μέτρων και κινήτρων για την ανάπτυξη νέων κτηνοτροφικών μονάδων ειδικά στα μικρά νησιά της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων, όπου λόγω του μικρού τους μεγέθους και των κλειστών οικοσυστημάτων τους πληρούν στο μέγιστο τις προδιαγραφές που θέτουν οι σχετικοί κανονισμοί για τον βιολογικό τρόπο παραγωγής προϊόντων αλλά και τη σύνδεση του παραγωγικού συστήματος με δραστηριότητες ειδικών μορφών τουρισμού (π.χ. οργανωμένες επισκέψεις στις διάφορες καλλιεργητικές περιόδους, εκπαιδευτικές επισκέψεις κ.λπ.);